Integreer natuurbelangen in provinciale programma's

Wie

Bij het integreren van natuur belangen in provinciale programma's zijn meerdere mensen betrokken. Beleidsmedewerkers natuur, water, landbouw, klimaat en landschap werken aan de inhoud van programma's. Programmamanagers zorgen voor samenhang, juristen vertalen uitgangspunten naar verordeningen en regels. Gedeputeerde Staten dienen voorstellen in en Provinciale Staten stellen de Omgevingsvisie en programma's uiteindelijk vast.

Wat

Natuurbelangen integreren betekent dat je in alle relevante programma's expliciet uitspreekt dat ecosystemen een eigen belang hebben dat je wilt beschermen en versterken. In de Omgevingsvisie kun je bijvoorbeeld vastleggen dat rivieren, veengebieden en bossen worden gezien als dragende systemen, met rechten op voldoende ruimte, water, biodiversiteit en herstel. Vervolgens vertaal je die uitgangspunten naar concrete doelen en criteria in programma's voor natuurbeheer, water, landbouwtransitie, klimaat en ruimtelijke ontwikkeling. Denk aan geen netto verlies van natuurkwaliteit, verplicht herstel bij aantasting of het voorkómen van onomkeerbare schade aan sleutelgebieden.

Waar

Dit gebeurt in de provinciale Omgevingsvisie en de onderliggende programma's, zoals natuurbeheerplannen, waterprogramma's, landbouw en klimaatprogramma's en gebiedsagenda's. In de toelichting bij verordeningen en beleidsregels kun je expliciet aangeven hoe Rechten van de Natuur en de positie van ecosystemen zijn meegewogen. Intern leg je dit vast in handreikingen en formats voor beleidsnota's en projectvoorstellen, zodat teams er in de praktijk mee werken.

Waarom

Door natuurbelangen als rode draad op te nemen in alle programma's voorkom je dat beleid elkaar onderling tegenwerkt. Natuur wordt dan niet in het ene dossier beschermd en in een ander dossier alsnog uitgehold. Het versterkt de inhoudelijke en juridische onderbouwing van besluiten en helpt om richting gemeenten, waterschappen, terreinbeheerders en inwoners een consistent verhaal te vertellen over waar de provincie voor staat.

Wanneer

Dit speelt bij de voorbereiding en actualisatie van de Omgevingsvisie, bij het opstellen of herzien van thema programma's voor natuur, water, landbouw en klimaat, en bij het vormgeven van nieuwe gebiedsprogramma's. Ook wanneer landelijke doelen of rechterlijke uitspraken vragen om aanpassing van beleid, is dit een logisch moment om Rechten van de Natuur explicieter te verankeren.