Ondersteun pilots van gemeenten en provincies
Wie
Ministeries zoals Infrastructuur en Waterstaat, Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, Economische Zaken en Klimaat en Binnenlandse Zaken werken aan programma's en fondsen die door decentrale overheden worden gebruikt. Rijksdiensten en kennisinstellingen ondersteunen met kennis en monitoring.
Wat
Pilots ondersteunen betekent dat je ruimte maakt in beleid, financiering en regelgeving voor experimenten waarin gemeenten, provincies en waterschappen Rechten van de Natuur in de praktijk toepassen. Je kunt bijvoorbeeld subsidieregelingen ontwerpen voor gebiedspilots, experimenteerbepalingen opnemen in regelgeving of interbestuurlijke afspraken maken waarin de rijksoverheid pilots legitimeert en ondersteunt. Het is belangrijk om ervaringen systematisch te verzamelen, te analyseren en breder te delen.
Waar
Dit gebeurt in programma's voor natuurherstel, klimaatadaptatie, landbouwtransitie, waterkwaliteit en gebiedsontwikkeling. In programmateksten, subsidieregelingen, kennisprogramma's en bestuurlijke afspraken kun je expliciet benoemen dat Rechten van de Natuur een van de invalshoeken is. In rapportages en Kamerbrieven kun je de lessen uit deze pilots terug laten komen.
Waarom
Pilots laten zien wat er in de praktijk mogelijk is, waar kansen liggen en waar knelpunten ontstaan. Door deze initiatieven actief te ondersteunen, versnelt het Rijk de ontwikkeling van nieuwe werkwijzen. Het voorkomt dat iedere provincie of gemeente alles zelf moet uitvinden, en het zorgt ervoor dat ervaringen snel kunnen doorwerken in landelijke kaders.
Wanneer
Dit is relevant bij de start of vernieuwing van programma's en fondsen, bij de uitwerking van interbestuurlijke akkoorden en bij de evaluatie van bestaande aanpakken die onvoldoende resultaat opleveren. Ook wanneer vanuit decentrale overheden signalen komen dat zij willen experimenteren met Rechten van de Natuur, kan het Rijk daarop inspelen.